Erkek adı

Mehmet isminin anlamı

Mehmet, övülmüş anlamına gelen bir erkek adıdır. Muhammed adının Türkçede yerleşmiş söylenişidir. İki hecedir ve sonda t ile biter. Kayıtta Mehmet ile Muhammed aynı satır değildir. Her gün Mehmet diyecekseniz yazım Mehmet’tir.

Anlamı

Karşılık övülmüştür. Ahmet’in karşılığı ise övülendir. Anlamları komşudur. Harfleri, heceleri ve kayıttaki yazımları başkadır. Birini beğenip diğerinin harfini imzalamayın.

Övülmüş, bir sonuç bildirimi değildir. Adı Mehmet koymak, çocuğun her zaman övüleceğini söylemez. Anlam, seçimin arka planıdır. Birçok aile önce komşu ağzındaki adı duyar, sözlüğe sonra bakar. Bu sıra bozulmasın. Önce soyadınızla söyleyin, sonra anlamı okuyun. Anlam ağzınızdaki sözü bozuyorsa zorlamayın.

Muhammed yazmak ile Mehmet yazmak aynı dileği taşıyabilir. Taşıması, harfleri bir yapmaz. Bu sitede Muhammed için ayrı sayfa yoktur. İkisini aynı ad sayıp görevliye bırakmak, ileride iki farklı belge doğurabilir. Kararı siz verin.

Kısa tarihçesi

Mehmet, Muhammed adının Türkçede yüzyıllar içinde aldığı biçimdir. Osmanlı döneminde yazım çoğu kez Mehmed diye geçer. Fatih Sultan Mehmet, tarih kitaplarında çoğu kez II. Mehmed diye anılır. Günlük dilde ve yeni kimliklerde ad Mehmet’tir, sonda t ile.

Mehmed, tarihî yazımdır. Mehmet, güncel nüfus yazımıdır. Muhammed, bugün de ayrı bir beyan olarak konur. Üçü aynı kökten gelir diye kaydı birleştirmeyin. Kimlikte duran, imzaladığınız harftir. Tarih kitabındaki Mehmed’i, farkında olmadan yeni doğum beyanına geçirmeyin. O yazımı bilerek istiyorsanız bunu görevliye açıkça söyleyin.

Ad, Osmanlı’dan Cumhuriyet’e kesilmeden gelmiştir. Bir dönemin icadı değildir. Yaşayan nüfustaki yaygınlığı da bu sürekliliğin sonucudur.

Türkiye’de kullanımı

Yaşayan nüfusta Mehmet, Türkiye’de en sık görülen erkek adlarındandır. Bu, bir yılın bebek sıralaması değildir. Yeni doğanlara da konur. Bebek listesindeki ağırlığı, bütün nüfustaki yaygınlığından azdır. Eski kuşak bu adı çok taşır. Yeni kuşak daha seyrek koyar. İkisi birden doğrudur ve birbirinin yerine konmaz.

Sık duyuluyor diye vazgeçmek, kendi kulağınızı başkasının listesine bırakmaktır. Bir sınıfta iki Mehmet olması olağandır. Öğretmen soyadını söyler. Çocuklar birbirini soyadıyla veya ikinci adıyla ayırır. Bu ayırma, adın işe yaramadığını göstermez.

Evde Memo denebilir. Memo sevgidir. Kayıt değildir. Çocuk kendine Memo diyorsa bunu yasaklamak gerekmez. Okul kâğıdına Memo yazılması ayrı bir iştir. Resmi ad Mehmet’tir. İkisinin yeri farklıdır. Aile bu farkı sakin anlatırsa çocuk da sakin öğrenir.

İki hece, uzun soyadıyla ferah durur. Kısa soyadıyla da tok kalır. Söyleyiş m ile açılır, t ile biter. Bozuk bir telefonda bile iki hece seçilir. Her seferinde yeniden harf anlatmamak, adın günlük gerekçesidir. Anlam bunun yanında durur.

Kayıttan önce bir hafta deneyin. Bebek henüz yokken de olur. Birbirinize söyleyin: Mehmet geldi, Mehmet nerede. Cümle ağza yerleşiyorsa ad yerleşmiştir. Yerleşmiyorsa acele imza atmayın. Acele, Mehmet ile Muhammed farkının kaybolduğu yerdir.

Hangi isimlerle birlikte konur

Mehmet Ali, Türkiye’de en bilinen çift adlardandır. Alışılmış sıra Mehmet önde, Ali arkadadır. Ali Mehmet de görülür. Siz her gün hangisini söylüyorsanız kayıt o sıra olsun. Mehmet Emin ve Mehmet Akif de yerleşik çift adlardandır. İki parçayı da kullanacaksanız ikisini yazın. Kullanmayacaksanız Mehmet tek başına yeter.

Ahmet ile Mehmet en kolay karışan kardeş çiftidir. İkisi de iki hece, ikisi de t ile biter. Aynı evde denemeden koymayın. Karışıyorsa Mehmet’in yanına ilk sesi başka olan bir ad bakın. Yusuf y ile açılır, f ile biter. m ve t’yi örtmez.

Mustafa da m ile açılır. Acelede ilk sese tutunursanız ikisi bir an birbirine yaklaşır. Mehmet hemen e’ye gider, Mustafa u’ya. Yine de aynı evde, soyadınızla söyleyin. Mehmet Mustafa çift ad olarak ağır gelebilir. Ağır geliyorsa ikinci adı yazmayın. Kardeş olarak ayrı söylemek daha hafif olabilir.

İkinci adın sırasını belgeden belgeye değiştirmeyin. Çocuk hangi sırayla çağrılacağını bilmelidir. Bilmezse her yeni tanışmada tereddüt eder. Tereddüt adın değil, evdeki kararsızlığın sonucudur. Başka adlar da Mehmet’in yanına konabilir. Henüz sayfası yoksa karşılığını burada yazmayız. Liste İsim Rehberi’nde uzar.

Yazımı

Güncel nüfus yazımı Mehmet’tir. Harfler M, e, h, m, e, t. Ortada h vardır. Sonda t vardır. Memet, h’siz biçimdir ve resmi yazım değildir. Mohammed da Türkçe kaydın yerleşik biçimi değildir. Büyük harf MEHMET’tir. H ve sondaki t büyük yazıda da durur.

H yerinde mi, sonda t mi, ona bakın. Muhammed yazılmışsa ve siz Mehmet diyecekseniz düzeltin. Mehmed yazılmışsa bu, tarihî biçimdir. Onu bilerek istemediyseniz imza atmayın. Eşiniz de aynı satırı okusun.

Harf aynı değilse kâğıt da aynı değildir. İlk gündeki kontrol, sonraki her kurumda anlatılacak bir farkı kapatır. Kâğıdı evde yazıp yanınızda götürün. Bankoda hafızaya güvenmeyin.

Kısa sorular

Mehmet ne demek?

Övülmüş. Muhammed adının Türkçedeki yerleşik söylenişidir.

Mehmet mi, Muhammed mi yazılmalı?

Her gün hangisini kullanacaksanız kayıtta onu görün. Mehmet kullanılacaksa harfler M, e, h, m, e, t olur. Muhammed başka bir yazımdır.

Memo kayda yazılır mı?

Yazılmaz. Memo evin içindeki sestir. Kayda Mehmet yazılır. Çocuk arkadaşlarına Memo diyorsa bu ayrı bir yerdir. İki söz aynı satıra girmez.

Mehmed bugün kullanılır mı?

Tarih kitaplarında geçer. Yeni kimlikte yerleşik biçim Mehmet’tir. Mehmed’i bilerek seçen aile bunu açıkça beyan eder.

İlgili sayfalar

Yusuf, Ahmet, Mustafa ve Ali sayfalarına da bakabilirsiniz. Adların listesi İsim Rehberi’ndedir. Rehber yeni sayfalarla uzar.